پس از مشارکت و کارگزاران
‌آیا اعتماد ملی نیز سوسیال دموکرات شده است؟   

" بالاخره روشنفکری باید تکلیف خودش را با یکسری مسائل روشن کند، دوستان ما هنوز ذهنشان نسبت به سکولاریزم روشن نیست... هنوز راجع به لیبرالیسم و غرب ذهنها روشن نیست... برچسب غرب زده برای این است که من و شما را بترسانند، از چه می ترسیم؟ من خیلی خشنود شدم وقتی  شنیدم پاره ای از کارگزاران صریحا اعلام کردند ما لیبرال هستیم، بسیار خوب شتر سواری که دولا دولا نمی شود ..." وقتی این سخنان را عبدالکریم سروش در منزل عبدالله نوری که از نقاط مشترک کارگزاران با دیگر اصلاح طلبان است بیان می کرد چندی بیشتر از سخنان حسین مرعشی که به صراحت اعلام کرد که حزبش دارای نگرش لیبرال دموکرات است، نگذشته بود؛ سخنانی که مورد انتقاد شدید مذهبی های دو جناح قرار گرفت.
در آن جلسه خیلی از اصلاج طلبان حضور داشتند، از ابراهیم یزدی گرفته تا موسوی لاری، از اشکوری تا حجاریان و سعید لیلاز و ... اما سی گمان نمی برد این سخن تا این اندازه سریع گسترش یابد.
سروش در آن مجلس با انتقاد از اصلاح طلبان که معتقد بود به دین سنتی عمل می کنند و خمسشان را به کسانی می دهند که نگاهشان با اصلاح طلبان متفاوت است خواستار کار اثباتی در ایجاد فقه جدید و کلام جدید شد. وی در این سخنرانی بارها از ضرورت افشای مخالفت با نگاه رایج به اسلام سخن گفت و این اقدام کارگزاران را ستود.
شاید از همین جهت بود که در فاصله اندکی هفته نامه شهروند که به شدت علاقه مند است نیوزویک ایرانی قلمداد شود بخش عمده ای از صفحات خود را به "حوزه" اختصاص داد تا در این زمینه به مرجع سازی و تثبیت نظریاتی متفاوت بپردازد.
اندکی بعد از سخنان سروش بود که مرعشی بار دیگر به میدان آمد و از تهیه کردن مقدمات انتشار مبانی فکری این حزب در قبال نسبت « لیبرالیسم» و « اسلام» در قالب یک مانیفیست خبر داد. مرعشی همچنین، اخباری را که اخیرا در باره اختلافات درونی این حزب در محافل سیاسی منتشر شده بود ، تکذیب کرد. اخباری که حکایت از آن داشت در پی مطرح شدن بحث لیبرال دمکرات بودن این حزب توسط مرعشی، اختلافاتی در میان اعضا شکل گرفته و حتی به مشاجراتی در جلسه شورای مرکزی انجامیده است.
اما مصاحبه مشروح شماره 18 نشریه آموزشی ذکر با او بار دیگر پرده از اختلاف میان افراطیون اصلاح طلب و مذهبی های آنها برانداخت. شاید از همین جهت بود که در آن زمان از هجمه افراطیون کاست و بار دیگر نقاب مذهب بر چهره گرفتند.
اما دیری نپایید که حمید اسماعیلی مسئول کمیته آموزش حزب مشارکت نیز در گفتگو با شماره 19 نشریه ذکر تاکید کرد: اینکه ما به طور مثال یک برنامه کاملاً ایدئولوژیک و اسلامی در هر حوزه آموزش حزبی داشته باشیم، نه، مشارکت تا به حال به چنین چیزی نرسیده است. شاید هم اعتقادی به این موضوع نداشته باشد که یک برنامه ایدئولوژیک با چارچوب های دقیق و روشن و مشخص را داشته باشد.
سخنان او درباره عدم اعتقاد به برنامه ایدئولوژیک که روی دیگر سکه لیبرالیسم است با این سخنان تکمیل گشته بود: اگر منظور این است که ما باید برنامه ها را از دل یک نظام ایدئولوژیک به دست آورده و جهت گیری ها را با آنها هماهنگ کنیم، نه، این مسئله را خیلی قبول نداریم.
مسئول کمیته آموزش مشارکت تاکید کرده بود: ما نمی توانیم یک برنامه دقیق و با چارچوب روشن از مذهب استخراج کنیم... در واقع شما باید در برنامه ریزی های اجتماعی برنامه ای متناسب با شرایط روز را مد نظر قرار دهید... ما نمی توانیم از مذهب یک چارچوب ایدئولوژیک و یک برنامه عمل روزمره بسازیم! ... به طور کلی ما خود را یک حزب ایدئولوژیک نمی دانیم.
شنیدن چنین سخنانی از کسانی که نفر اول فکری خود را حجاریان می دانند که مروج دیدگاه های لیبرالیستی و مدافع حضور حداقلی دین در ساحت جامعه است چندان عجیب نیست اما جالبتر آنکه مسئول آموزش اعتماد ملی نیز با این سخن همنوازی کرده است.
نجمه گودرزی که عضو شورای مرکزی اعتماد ملی نیز هست، در حالی بر سوسیال دموکرات بودن حزبش تاکید کرد که اظهارنظر چندی پیش جواد اطاعت مسئول کمیته سیاسی اعتمادملی مبنی بر سوسیال دموکرات بودن این حزب از سوی برخی اعضاء ارشد این حزب نظیر منتجب نیا رد و این مسئله دیدگاه شخصی وی قلمداد شده بود.
او در خلال سخنانش معیار حزب را شخص کروبی بیان کرده و تاکید کرده است اگر سخن از سوسیال دموکرات بودن به میان آمده است به خاطر نزدیک بودن دیدگاه های اقتصادی و سیاسی حزبش به این مکتب است.
با این حساب به نظر می رسد موضع شخص کروبی (که مواضع شخص او برای این حزب معیار است و نه سخنان ائمه معصومین، امام و رهبری!) پس از این سخنان روشن کننده این مهم است که آیا حزب او نیز به منویات سروش جامه عمل می پوشاند یا قائل به دیدگاه امام است که معتقد بود اسلام در همه شئون زندگی بشر برنامه دارد.

متن کامل
۱۳۸٦/۸/٢۱ - محمد مهدی اسلامی